Sekret w spadku

 

W znakomitej komedii kryminalnej pióra Urszuli Bendkowskiej Spadek z duchami nagrodzonej w konkursie na współczesną powieść kryminalną i z uznaniem przyjmowaną przez czytelników. Nie zawsze są to wyznaczniki jakości, ale w tym przypadku tak jest.

Kłopotliwy spadek, nieprzewidziane okoliczności, kreatywne siostrzyczki, czarny humor. Taka rozrywka czeka Was podczas lektury recenzowanego dreszczowca.

Julia i Agata są siostrami, zaradności i temperamentu im nie brakuje, na pozór prowadzą zwyczajne życie. Do czasu. Pewnego dnia otrzymują wiadomość, że  stały się właścicielkami domku w schedzie po ciotce o wymownym imieniu. Czy ta informacja wpłynie na dalsze życie kobiet? Czy decydując się na przyjęcie majątku, bohaterki spodziewały się, co je czeka? Co przyniesie im testament krewnej?

Z chwilą odziedziczenia posiadłości na jej terenie mają miejsce niewytłumaczalne zjawiska. Fabuła powieści osadzona została w okolicach Bolesławca, w rodzinnych stronach autorki.

Cóż to za historia! Niekiedy mroziła krew w żyłach, pisarka zadbała o to, aby dostarczyć nam emocji, i to w jakiej postaci. Niewątpliwą wartością thrillera pozostają humorystyczne, żywe dialogi. Urszula Bendkowska znakomicie łączy wątki kryminalne z komediowymi, nie zabrakło tu dozy niepewności, co do przyszłości wszystkich postaci. Nadmienić trzeba, że poetka zręcznie rozwiązała losy bohaterów.

Spadek z duchami to jedna z tych historii, od której nie sposób się oderwać, nie nuży, bawi, pobudza do namysłu. Bohaterowie nie pozostają papierowi, są różnorodni, co stanowi kolejną zaletę opowieści.

Laureatka nagrody III stopnia za współczesną powieść kryminalną lubi zaskakiwać czytelnika, postarała, abyś się nie nudził.

Podsumowując

Spadek z duchami zaliczamy do tych współczesnych kryminałów wyróżniających się na tle innych m.in. formą i zrównoważonym sposobem prowadzenia narracji. Urszula Bendkowska bywa oszczędna w opisach, nie epatuje przesadnie agresją, przemocą. Ta historia broni się sama, gdyż nie ma tu miejsca na przerost formy nad treścią.

Za egzemplarz do recenzji dziękuję Autorce.

----------------------------------------------------------------------------------------

Garść przydatnych informacji:

Autor: Urszula Bendkowska

Tytuł: Spadek z duchami

Gatunek: kryminał

Wydawnictwo: Empik Selfpublishing

Suma stron: 344

Mroki postępu w powieści pod intrygującym tytułem

 

Ciemna strona oświeconych Adama Podkowy.

Nie bał się śmierci. W porównaniu z tą wegetacją, w dodatku bez prawa do jakiegokolwiek wysiłku umysłowego, nawet nicość byłaby dla niego lepszym rozwiązaniem.

Poznajcie Jarka, głównego bohatera i jego perypetie. Współczesna Polska, szpital onkologiczny, w agonalnym stanie pozostaje młody chłopak, zmagający się z nieuleczalną przypadłością. Według opinii specjalistów nie ma już dla niego żadnego ratunku. Stan nastolatka systematycznie się pogarsza i wtedy... zaczynają dziać się rzeczy trudne do wytłumaczenia z racjonalnego punktu widzenia.

Przypadek Jarka zdumiał medyków niepotrafiących znaleźć żadnego uzasadnienia, sytuacją młodzieńca  zaczynają interesować się media. Ślady prowadzą do tajemniczego stowarzyszenia. O co w tym wszystkim chodzi? Na czym polega działalność organizacji  Oświeconych? Jaką rolę odgrywają jej członkowie? O tym przekonajcie się sami, sięgając po thriller z elementami science fiction, ale realistyczny, z dużą dozą prawdopodobieństwa.

W twórczości Adama Podkowy schemat kompozycji wymyka się tradycyjnej konwencji, co zaliczam na poczet zalet. Sama historia ma potencjał, została sprawnie skonstruowana, a pisarz zaskakuje rozwiązaniami fabularnymi. Podobnie rzecz ma się, jeśli chodzi o język i postaci, nie mam uwag. Tekst nadal pozostaje logiczny i spójny,  bohaterowie są wielowymiarowi, a ich wątki umiejętnie prowadzone.

Autor porusza wiele wątków: adolescencja i związane z nią poszukiwania własnej tożsamości. Stawia też mnóstwo pytań wartych rozważenia, nawiązując do takich dyscyplin jak filozofia czy metafizyka.

Dla kogo książka Ciemna strona Oświeconych? 

Przede wszystkim powieść tę gorąco rekomenduję miłośnikom tego gatunku, z całą pewnością nie będziecie rozczarowani. Ponadto thriller dostarczy Wam kulturalnej rozrywki na odpowiednim poziomie.

Po lekturę Ciemnej strony Oświeconych sięgnąć winni ci, którzy pasjonują się (podobnie jak autorka recenzji) zakulisowymi mechanizmami działalności władzy.  Cóż mogę jeszcze dodać? Oczywiście  powieść wciąga, napięcie rośnie z każdą przeczytaną stroną.

Za egzemplarz do recenzji dziękuję Autorowi.

Czarnobyl: powrót do Strefy

 

Co sprawia, że to miejsce wciąż przyciąga uwagę pisarza? Dlaczego nie potrafi o nim zapomnieć i nadal do niego wraca? Co skrywa Zona, stająca się miejscem fascynacji autora?

Książka ma charakter dziennika prowadzonego systematycznie, od chwili przybycia do Czarnobyla, Tomasz Ilnicki drobiazgowo relacjonuje nam swój pobyt. Wspomnienia z eskapady ukazują się w 40. rocznicę katastrofy elektrowni jądrowej. I to konsekwencje owego wydarzenia pozostają osią opowieści, choć nie mają charakteru dokumentalnego, historycznego.

Tło wydarzeń

Nazwa miejscowości wywodzi się od bylicy pospolitej, specyficznego zioła, które w zwano czarnobylem.

26 kwietnia 1986 roku doszło do eksplozji reaktora jądrowego w elektrowni, powstałej jeszcze w latach 70. ubiegłego stulecia. Powstał wówczas tzw. sarkofag, czyli betonowo- stalowa konstrukcja powstrzymująca wyciek skażonej substancji. Niestety, projekt ten okazał się nietrwały, wśród przyczyn awarii wymienia się zaniechania konstrukcyjne, błędy człowieka.

Lugola ''sowiecka coca-cola'

Chmura pyłowa rozniosła się na południowy- zachód, obejmując część Europy. W związku z zaistniałymi okolicznościami zalecono podawanie, szczególnie najmłodszym płynu Lugola.

Katastrofa elektrowni w Czarnobylu zaliczana jest do jednych z największych wypadków w dziejach  energetyki jądrowej oraz katastrof przemysłowych XX wieku.

Na końcu w aneksie zamieszczono garść informacji, dokonano zestawienia elektrowni atomowej z jądrową, wskazano na podobieństwa i różnice. Omówiono rodzaje reaktorów z ich zastosowaniem cywilnym i militarnym. Podano rozmaite dane, w tym o szkodliwym wpływie promieniowania na środowisko.

Tomasz Ilnicki odwiedził Strefę Wykluczenia niezliczoną ilość razy, a jego zajmująca opowieść przenosi nas w tamte rejony.

Azyl. Zapiski z Czarnobyla to jedna z tych publikacji, dzięki którym możemy odkryć miejsca z historią, choć niekoniecznie trzeba je odwiedzać. Globtroter pozostaje gawędziarzem, ale czytelnik nie dostanie tu sensacji i powtórki znanych faktów. Te zapiski są tego pozbawione, a diariusz pozostaje wciągającą lekturą. Otrzymujemy niezwykle szczerą, osobistą i pogłębioną opowieść.

Książkę otrzymałam z Klubu Recenzenta serwisu nakanapie.pl.

Gdy prawda przestaje się liczyć

 

O spektakularnym upadku etosu dziennikarstwa, o nagminnym łamaniu praw pracowniczych. O wykorzystywaniu stanowiska służbowego dla własnych korzyści. O przekraczaniu granic, o tuszowaniu niewygodnych spraw. O zanikającej sztuce dobrego słowa, o postępującej degrengoladzie moralnej ludzi pióra.

Wyraz swojemu niezadowoleniu z takiego stanu rzeczy daje Paulina Januszewska w  reportażu pod znamiennym tytułem Gównodziennikarstwo. Dlaczego w polskich mediach pracuje się tak źle? Czy uzyska odpowiedź na pytanie postawione w tytule dywagacji?

Autorka punktuje patologie tejże profesji, wymieniając najważniejsze schorzenia i jej opisując:

• śmieciowe umowy;
• bezpłatne nadgodziny;
• wyzysk;
• mobbing;
• bezwartościowe teksty, tzw. clikbity, nastawione wyłącznie na zysk.

Doświadczona dziennikarka, która z niejednego ''pieca jadła chleb", obnaża żenująco niską kulturę pracy, rozważając, dlaczego jest tak, jak jest. Paulina Januszewska przeprowadziła liczne rozmowy z kolegami po fachu, rozczarowanymi zawodem, i to one są siłą opowieści.

Ani satysfakcji, ani hajsu, ani poczucia sensu. Tak się pracuje w mediach.

Publicystka pracowała w cyfrowej redakcji Newsweeka, kiedy funkcję redaktora naczelnego pełnił nie kto inny, jak Tomasz Lis. Pisze Paulina Januszewska między słowami: 

Po odejściu Tomasza Lisa z <Newsweeka> wciąż masa ludzi jest gotowa dać się za niego pokroić. Brakuje zaś środowiskowej refleksji nad tym, czy i komu służy dotychczasowy model pracy w mediach, nastawiony na konkurencyjność, hierarchiczność i gnojenie niżej postawionych pracowników.

Żurnalistka przypomina tę bulwersującą sprawę, która zszokowała całe środowisko. W maju 2022 roku dobiegł kres współpracy między znanym dziennikarzem a koncernem Ringier Axer Springer Polska w związku z pojawiającymi się oskarżeniami o stosowanie przez niego mobbingu. Na portalu Wirtualnej Polski opublikowano artykuł, z jego treści wynikało, że prezenter telewizyjny, według relacji współpracowników rzekomo dopuszczał się nieakceptowalnych zachowań naruszających standardy i noszące znamiona mobbingu. Tomasz Lis wszystkiemu zaprzeczył, a PIP nie potwierdziła tych zarzutów, nie stwierdzono również żadnych nieprawidłowości w redakcji tygodnika opinii.

Rafał Kalukin na łamach Polityki utrzymywał, że wśród powodów odwołania Tomasza Lisa ze stanowiska miał znajdować się zarzut naruszania nietykalności cielesnej pracownicy. Prokuratura umorzyła sprawę z powodu przedawnienia.

Po tym w mediach pojawiły się opinie, że styl pracy naczelnego Newsweeka  zasadzał się na przestarzałych  metodach zarządzania z lat 90. Czy można to uznać za wystarczające uzasadnienie? Jaki zatem będzie pożądany model zarządzania, z pewnością oparty na nowoczesnych zaleceniach i przede wszystkim szanujący podmiotowość każdego człowieka. Pytania wciąż pozostaje otwarte.

Co więcej?

Paulina Januszewska demaskuje obłudny świat polskiego środowiska medialnego, jej oceny są ostre, ale uprawnione. Dziennikarka bazuje na własnych doświadczeniach, nadmienia o zmęczeniu, przeciążeniu obowiązkami i nieadekwatnymi wynagrodzeniami.

O szykanach i uprzedzeniach. O niewłaściwych praktykach szefów dużych redakcji.

Autorka daje upust nagromadzonym przez lata emocjom: frustracji, gniewu, złości, rozgoryczenia, trudno się dziwić.

Tu pojawiają się moje pytania do Was, drodzy Czytelnicy: lubicie czytać reportaże? Sięgacie po publicystykę, czy wolicie raczej coś lżejszego i mniej obciążającego?

Ostatni strzał: historia zamachowca

Był 16 grudnia 1922 roku, Gabriel Narutowicz, nowo wybrany prezydent uczestniczył w otwarciu wystawy w gmachu Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, gdy padły strzały. Zamachowiec oddał ich trzy, polityk poniósł śmierć na miejscu. Sprawca został błyskawicznie pojmany, okazał się nim Eligiusz Niewiadomski, malarz. Przy ujęciu nie stawiał żadnego oporu, został przewieziony do aresztu, gdzie oczekiwał na wymierzenie sprawiedliwości. Wyrok zapadł szybko, mężczyzna został skazany na karę śmierci. 

Kim był człowiek, który nacisnął spust? Eligiusz Niewiadomski pochodził z zubożałej rodziny szlacheckiej, jego ojciec w działalności publicystycznej popularyzował teorię darwinizmu, matka była protestantką, zmarła, gdy chłopiec miał dwa latka. Przyszły zamachowiec obrał gruntowne wykształcenie artystyczne, szlify zdobywał w takich ośrodkach akademickich, jak Warszawa, Petersburg, Paryż. Był malarzem, krytykiem sztuki i wykładowcą, swoje teksty publikował w wielu poczytnych tytułach prasowych.

Patryk Pleskot, autor Portretu mordercy... źródeł myśli politycznej swojego bohatera upatruje właśnie w środowisku rodzinnym.

Tło wydarzeń

Wybór Gabriela Narutowicza, profesora Politechniki w Zurychu na najwyższy urząd w państwie przypadł na czas silnej polaryzacji politycznej i wywołał falę poruszenia. Niechętne pierwszemu obywatelowi środowiska organizowały demonstracje, ich członkowie dawali upust swojemu niezadowoleniu z takiego obrotu sprawy. Atmosfera stawała się coraz bardziej gęsta, agresja zagorzałych przeciwników Narutowicza przybierała na sile. 

Dlaczego Eligiusz Niewiadomski, człowiek wykształcony i obyty temu uległ tłumowi? Na to pytanie próbuje odpowiedzieć historyk w wyjątkowym studium przypadku Portret mordercy. Artysta, który zabił prezydenta. 

Zabójca Gabriela Narutowicza stopniowo radykalizował swoje poglądy, sympatyzował z obozem narodowo-radykalnym, których trudno podejrzewać o sprzyjanie wybranej głowie państwa. Przekonania Niewiadomskiego stawały się coraz bardziej skrajne, jego przypadek został sklasyfikowany przez psychiatrów jako obłęd posłannictwa- wiara w to, że tylko on jest w stanie zmienić przyszłość kraju.

Publikacja stanowi uzupełnienie wydania z 2012 roku, jest znacznie rozszerzona i wzbogacona o nowe wątki. Treść zawiera informacje pozyskane od krewnego zamachowca, Andrzeja P. Niewiadomskiego. Patryk Pleskot zapowiada określoną strukturę pracy, wprowadza dwa typy narracji: zbeletryzowaną i tekst stricte naukowy. Historyk bazuje na przedwojennej dokumentacji, przytacza relację z procesu Eligiusza Niewiadomskiego.

Od artysty do zamachowca

Otrzymujemy nowatorskie ujęcie problematyki, zaktualizowaną perspektywę, jednym słowem spojrzenie akademickie, pozbawione pretensjonalności. Biografia człowieka strzelającego do prezydenta osadzona została w szerszej perspektywie, owa optyka ma charakter intelektualny. Naukowiec podejmuje próbę zrozumienia motywów postępowania swojego bohatera, odtwarza życiorys krytyka sztuki na tle realiów politycznych XX wieku.

Reasumując:

Styl Patryka Pleskota cechuje klarowność, snuta przez niego opowieść zachęca czytelnika do kontynuowania zagłębiania się w zawiłe losy Eligiusza Niewiadomskiego. Pisarz z właściwą sobie dokładnością i swadą porządkuje fakty, układając je w logiczną i spójną całość. Książka mimo znacznej objętości nie przytłacza mnogością dat ani faktografią. Na poczet opracowania zaliczam jeszcze obfitość materiału źródłowego, całość opatrzono staranie dobranymi fotografiami.

Sięgacie po biografie?

W oparach peerelowskiego absurdu

 

Władza ludowa zaglądała ludziom do kuchni i nie tylko tam zresztą. O życiu w komunistycznym, paranoicznym systemie, przypomina autorka monumentalnego dzieła (liczącego ponad 500 stron!), traktującego o realiach minionej epoki. Dla niektórych będzie to nostalgiczna podróż w przeszłość, a dla innych lekcja historii.

Wartość merytoryczna, naukowa publikacji

Monika Milewska w swojej opowieści stosuje klasyczną zasadę od ogółu do szczegółu, na przystawkę serwuje nam w sposób syntetyczny garść niezbędnych informacji o tamtych czasach. Danie główne to już zbiór konkretnych wiadomości, okraszonych erudycją i wnikliwą znajomością realiów. Najlepsze kąski zostawiono na deser.

Omawiane, solidne opracowanie wpisuje się w popularną tendencję badań nad food studies, mających charakter interdyscyplinarny. Ów trend łączy ze sobą rozmaite gałęzie nauki, takie jak antropologia kulturowa, psychologia społeczna, socjologia. Eseistka wskazuje na główne problemy, podkreśla istotną rolę jedzenia w kulturze, wzmiankując o genezie badań nad dziejami posiłków. Badaczka dokonała sumiennego przeglądu literatury, tyle, jeśli chodzi o kwestie metodologiczne.

Zwyczaje kulinarne, takie jak pory spożywania posiłków, sposoby ich serwowania, zachowania przy stole czy sam wybór produktów i dań są częścią kapitału kulturowego i wyznaczają miejsce jednostki w społeczeństwie.

To wszystko prawda.

Rozważania dramatopisarki zamykają się w latach 1944-1989, warto uzupełnić, że formalnie o Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej mówimy od uchwalenia konstytucji z 22 lipca 1952 roku.

Między propagandą a rzeczywistością

Czym były sklepy za żółtą firanką i co można było w nich nabyć? Czy każdy obywatel mógł zrobić w nich zakupy? Kto się bał Coca-coli i dlaczego? Którzy literaci pozostawali na usługach rządzących?

Przeczytacie o życiu codziennym społeczeństwa w poprzednim ustroju i... poczuciu humoru Polaków.

Gdy półki świeciły pustkami

Przepełniona ideologią gospodarka socjalistyczna nie radziła sobie nawet z klęską urodzaju. Dlatego słowo smacznego mogło brzmieć w tamtych czasach jak dowcip.

Monika Milewska w wyśmienitym studium cytuje liczne dokumenty, artykuły, wspomnienia, dokonała starannej kwerendy, co wpłynęło na odbiór pracy.

PRL od kuchni

Antropolog wyczerpująco przeanalizowała temat, nawiązując m.in. do afer gospodarczych, tej z 1965 roku. Po skazaniu na karę śmierci ojca znanego aktora naród ironizował: Gomułka, zamiast powiesić szynkę, powiesił Wawrzeckiego. Podobnie reagowano na powszechne braki w zaopatrzeniu: Mięso i słonina jadzie do Stalina, a kości i flaki zjedzą Polaki. Niewątpliwie pogoda ducha pozwalała rodakom przetrwać ten trudny czas.

Pisarka zauważa również rolę dwóch periodyków towarzyszących gospodyniom domowym: Przyjaciółka oraz Kobieta i Życie. Owe tytuły kształtowały nowe zwyczaje żywieniowe, upodobania kulinarne, w pismach tych prezentowano przepisy, porady.

Mimo że publikacja zalicza się do tych ambitniejszych (z dwoma recenzentami naukowymi), to jej formalność i struktura w niczym nie przeszkadzają. Monika Milewska starała się zachować obiektywizm, nie sili się na żadne upiększenia ani przesadny krytycyzm. Pamięta przaśność, w której przyszło jej dorastać. Oceny pozostają umiarkowane, sprawiedliwe, pozbawione emocji oraz ślepego podążania za siermiężnym systemem, który był nie do obrony. Dywagacje spaja obszerna bibliografia, zasługująca na uwagę.

Książkowe akta specjalne: Operacja NATO?

 

Thriller szpiegowski- hit czy kit? Jakie jest Wasze zdanie na ten temat? Sięgacie po ten gatunek, czy preferujecie raczej coś spokojniejszego? Lubicie, gdy w historii przewijają się wątki agentów, służb? Jeśli macie ochotę na zastrzyk adrenaliny, emocji na najwyższym poziomie, to zachęcam do przeczytania najnowszej książki Adama Podkowy  Departament Theta.

Nie zabraknie tu wartkiej, wyrafinowanej  akcji w stylu Jamesa Bonda, wyrazistych postaci i napięcia trzymającego do samego końca.

Tytułowy Departament to tajny i elitarny oddział kontrwywiadu polskiego chroniącego pierwszego obywatela przed dezinformacją, manipulacją.

Strefa napięcia

Mowa jest tu o broni psychologicznej zastosowanej przez Amerykanów pod koniec lat 80. XX wieku w celu demontażu Związku Sowieckiego i jego satelitów. Na ten ślad wpadli również nasi wschodni sąsiedzi, planują zatem odwet na członkach sojuszu militarnego. Jak ta historia się zakończy?  Tymczasem władzę w naszym kraju przejmuje obóz polityczny nieznoszący niezależności i samodzielności głowy państwa, a Rosjanie tylko na to czekali, już zacierają ręce. W odpowiedzi na zagrożenie, organizacja powołała specjalne struktury, Departament Theta pozostaje na celowniku...  Dodam tu, że poznajemy trzy różne  perspektywy,  m.in. twórcy oddziału, płk. Jarosława Targosza, pracownika Edmunda Skiby oraz szefa rosyjskiej dezinformacji w Polsce. Zbliża się szczyt NATO w Warszawie, wydarzenia osadzone są we współczesności.  Autor kreśli alternatywną wizję upadku Bloku Wschodniego, podkreślając istotny wpływ wywiadów.

Thriller Departament Theta  cechują wyraziści bohaterowie, często pozostają niejednoznaczni moralnie, a ich decyzje są obarczone czynnikiem ryzyka. Atmosfera  gęstnieje, napięcie i ciekawość sięgają zenitu, błyskotliwe i plastyczne dialogi stanowią kolejną wartość opowieści. Czy dojdzie do eskalacji napięć i kto wyjdzie z tego zwycięsko?

Służby specjalne, intrygi polityczne, starcie potężnych wywiadów, manipulacja, zakulisowe działania

Ze względu na tempo narracji,  świetną osnowę, całość przeczytałam dość szybko, tu nie ma miejsca na nudę i przewidywalność. Tu się dzieje, zważywszy, że pisarz porusza bardzo aktualną problematykę. Rozdziały nie są rozwlekłe, Adamowi Podkowie udało się połączyć elementy political fiction i sensacji.

Treść pozwala oderwać się od rzeczywistości i zanurzyć w inny świat, przekonałam Was? Dla kogo lektura? Dla wszystkich gustujących w alternatywnej wizji historii, zakulisowych ustaleń. 

Reasumując, powieść ma oczywiście charakter fikcyjny, ale z elementami niedopowiedzenia i niepokoju o przyszłość. Czy NATO mogłoby prowadzić takie operacje?

Autorowi dziękuję za przekazanie mi egzemplarza do recenzji (e-book).